Hoewel je in principe van elke doorzichtige en waterdichte container een mospot kan maken, zijn er wel een aantal zaken om op te letten bij het uitkiezen van een geschikte basis voor je mospot-project. De container die je kiest is hetgene dat het eerst in het oog valt en de algemene layout van je mospot zal bepalen: hoog en slank, laag en plat, vierkant of rond, gesloten of open, enz.
Ga voor glas
Als je een nieuwe container zoekt aan te kopen voor een mospot zal je al snel merken dat acryl of perspex containers een stuk goedkoper zijn dan volglas. Houd er echter rekening mee dat acryl makkelijk problemen kan vertonen zoals verkleuring, krassen, en vervorming.
Wat wél een voordeel kan zijn bij acryl is dat het makkelijker te bewerken is indien je eventueel zou willen boren door de container heen om bijvoorbeeld verlichting of een pomp te voorzien – iets wat met glas ook kan, maar een stuk lastiger en riskanter is.
Glas heeft over het algemeen de voorkeur omdat dit een betere kleurrepresentatie geeft, minimale verkleuring of vervorming bij inzicht, temperatuurvaster is, en gegarandeerd volledig chemisch neutraal is.
Waar vinden
Je kan uiteraard nieuw glas kopen, denk hierbij aan vazen, snoeppotten, shopdisplays, bolvormige aquaria, etc. Dit zijn allemaal goeie keuzes en zijn telkens makkelijk te vinden in mainstream winkels zoals IKEA, YGO, en andere interieur- en bloemenwinkels.
Mospotten zijn echter een ideaal project om gebruik te maken van tweedehands glas. Tweedehandsketens zoals Opnieuw & Co hebben vaak een énorm aanbod aan vazen, potten, en andere glazen containers voor 1/10e of minder van de prijs van nieuw glas. Bijna alle mospotten op deze site zijn gemaakt met tweedehandsglas aangekocht voor €2 – €10.
Zoeken tussen tweedehands glas geeft je soms ook keuzes tussen interessante container-opties die je misschien anders niet had overwogen.
Niet elk stuk glas zal met een passend deksel beschikbaar zijn, kijk hiervoor bij zaken zoals kaasstolpen, glazen onderleggers, potdeksels, e.d. van gelijkaardig formaat. Vaak vind je hierbij passende geimproviseerde deksels.
Waar op letten
Bij de keuze van je glaswerk – nieuw of tweedehands – let je best op een aantal zaken
Open of gesloten?
Een open mospot zal minder snel schimmelen, maar het mos zal sneller uitdrogen en dus moet regelmatig beneveld worden (en dan het glas gepoetst). Open mospotten zijn echter héél aantrekkelijk voor rouwvliegjes, die graag hun eitjes in vochtige grond leggen. Je kan hiervoor stenema aaltjes gebruiken – deze worden aan de grond toegevoegd en doen zich tegoed aan eitjes van rouwvliegjes en sommige andere parasieten.
Een gesloten mospot heeft minder onderhoud nodig en behoopt een gesloten ecosysteem en vivarium te zijn, waar het enige onderhoud eventueel trimmen van plantjes is. Door de vochtige omgeving in de pot is de kans op schimmelvorming wel hoog (zeg maar: gegarandeerd), maar dit kan in check worden gehouden door opruimer-diertjes zoals springstaartjes en isopoden.
Kies bij een gesloten mospot voor glaswerk met passend deksel. Hoewel kurken stoppen ook veel worden gebruikt, zorgt een glazen deksel voor betere lichtinval in je pot, en zal deze niet beschimmelen. Vaak kan je ook een geimproveerd deksel gebruiken – denk hierbij aan glazen schalen, serveertrays, onderleggers, stolpen, etc;
Inkijkhoek
Houd bij de keuze van je glaswerk in het achterhoofd welke inkijkhoek je in gedachten hebt. Wil je een mospot die op een kast staat op ooghoogte, of liever een die op heuphoogte gaat staan? Ga je er vooral vanaf de zijkant naar kijken, van bovenaan? Tegen een achterwand, of centraal en dus volledig rondom te bekijken?
De keuze van je gewenste inkijkhoek zal andere keuzes later beinvloeden: hoe groot je pot is, de vorm, de algemene layout, kwaliteits-eisen van het glas, dekselkeuze, enz.
Maakfouten
Zelfs nieuw glas kan kleine maakfouten vertonen. Deze hoeven geen show-stopper te zijn, maar sommigen zijn wel storen. Denk hierbij aan “banden” in cylindervormen, waardoor inkijk vanuit de zijkant verstoord wordt. Dit zie je vooral bij goedkopere glazen vazen, en is heel simpel te checken door een lineaal, meetlat of gelijkaardig in de pot te houden en te kijken of alles mooi afleesbaar is vanuit de gewenste inkijkhoek.
Let ook op enige luchtbellen of andere onzuiverheden in het glas; als deze vooral aan één kant voorkomen hoeft dit geen probleem te zijn als je pot een vooraanzicht zal zijn en je dus die kant als “bouwkant” kan gebruiken.
Plan voor de ingang
De klassieke “dame-jeane” is bekend als plantenterrarium of gesloten ecosysteem, en deze flessenvormen zijn verleidelijk om mee te werken, maar raad ik persoonlijk zelf af als eerste project(en) om een aantal redenen.
- Een nauwe flessenhals is lastig om mee te werken. Uiteraard niet onoverkomelijk, maar zeker als eerste project kan dit énorm frustrerend zijn, zeker als je geen speciaal gereedschap hebt zoals lange pincetten.
- Plantenkeuze is gelimiteerd tot kleine stekjes die door de flessenhals passen, en ook je hardscape-keuzes zijn gelimiteerd op grootte. Zeker voor plantengroei houdt dit in dat het een lange tijd kan duren eer zo’n terrarium floreert.
- Eventueel onderhoud zoals het schoonmaken van het glas aan de binnenkant is gelijkaardig lastig.
- Door de dikte van het glas zie je regelmatig maakfouten – voor grote flessen met grote planten is dit geen echt probleem, maar voor een mospot waar je graag kleine details ziet kan dit storend overkomen. Echt heldere dame-jeane of gistingsflessen zijn wel te vinden, maar deze zijn dan ook zodanig geprijsd.
Tenzij je écht gesteld bent op die vorm, kies voor je eerste mospot best een iets gemakkelijkere container
Waterdicht
Het lijkt logisch, maar let erop dat je container waterdicht is – of makkelijk waterdicht kan worden gemaakt. Mooie geometrische glazen kubussen of andere vormen die vaak voor droogbloemen of displays worden gebruikt kunnen perfect worden gebruikt voor een mospot, maar zijn standaard vaak niet waterdicht.
Dat kan je op zich makkelijk oplossen met een lijntje pure silicone in alle naden, maar let erop dat dit voor bepaalde vormen ook lastig kan zijn!